Metapamięć
Metapamięć to wiedza o własnej pamięci i jej monitorowanie: ocena, jak dobrze coś opanowałeś, czy zapamiętasz to na później i jak pewny jesteś odpowiedzi. To część metapoznania, która decyduje, co powtórzysz, a gdy się myli, pojawia się iluzja kompetencji.
Więcej szczegółów
Termin wprowadził Flavell w latach siedemdziesiątych, a Nelson i Narens (1990) dali mu ramy, których używa się do dziś. Monitorowanie płynie z pamięci w górę, na poziom meta: oceniasz, jak dobrze coś wiesz. Kontrola płynie z powrotem w dół: decydujesz, co powtórzyć, co pominąć i kiedy skończyć. Dobra nauka wymaga obu, a słabym ogniwem zwykle jest monitorowanie.
Badacze opisują kilka rodzajów ocen. Oceny łatwości uczenia się pojawiają się przed nauką (czy to będzie trudne?). Oceny nauczenia, czyli JOL, pojawiają się w trakcie lub po nauce (czy zapamiętam to na później?). Poczucie wiedzy pojawia się, gdy nie możesz przywołać odpowiedzi, ale czujesz, że ją znasz, jak w zjawisku końca języka. Pewność retrospektywna przychodzi po odpowiedzi (jak bardzo jestem pewien, że to dobrze?). Każda z tych ocen może być trafna albo chybiona.
Główna pułapka to iluzja kompetencji. Materiał wydaje się łatwy, dopóki leży przed tobą, a ta płynność jest brana za naukę. Roediger i Karpicke (2006) kazali studentom albo ponownie przeczytać tekst, albo napisać z niego test. Osoby czytające ponownie przewidywały, że zapamiętają więcej, ale po tygodniu więcej pamiętała grupa testowana. Lekarstwem jest odroczona ocena nauczenia: Nelson i Dunlosky (1991) stwierdzili, że przewidywania robione jakiś czas po nauce, na podstawie samej wskazówki, były znacznie trafniejsze niż te robione tuż po nauce (korelacja około 0,9 wobec 0,4 w oryginalnym badaniu).
Oceny metapamięci w skrócie
| Ocena | Kiedy się pojawia | Pytanie, które za nią stoi | Typowa pułapka |
|---|---|---|---|
| Łatwość uczenia się | Przed nauką | Jak trudno będzie się tego nauczyć? | Krótki lub znajomo wyglądający materiał wydaje się łatwy |
| Ocena nauczenia (JOL) | W trakcie lub tuż po nauce | Czy zapamiętam to na później? | Zaraz po nauce wszystko idzie płynnie i się przeceniasz |
| Poczucie wiedzy | Gdy przywołanie zawodzi | Nie mogę sobie przypomnieć, ale czy bym rozpoznał? | Znajoma wskazówka może wyglądać na wiedzę |
| Pewność retrospektywna | Po odpowiedzi | Jak bardzo jestem pewien, że mam rację? | Nadmierna pewność przy błędnych odpowiedziach |
Przykład
Noor czyta rozdział z ekonomii i ocenia swoje rozumienie elastyczności na 5 z 5. Słowa są jeszcze świeże. Wieczorem próbuje jeszcze raz, mając tylko wskazówkę elastyczność popytu, i zapisuje z pamięci definicję oraz jeden przykład. Zacina się na wzorze i daje sobie 2. Wieczorna ocena była trafna. Przesunięcie elastyczności na początek jutrzejszej listy to część kontrolna metapamięci.
Jak to wykorzystać
- 1
Naucz się tematu, a potem poczekaj: kilka godzin albo przynajmniej do czasu, aż zrobisz coś innego.
- 2
Patrz tylko na wskazówkę (pytanie lub termin), nie na odpowiedź.
- 3
Oceń, jak prawdopodobne jest, że sobie przypomnisz, od 0 do 100 procent.
- 4
Sprawdź się i porównaj przewidywanie z wynikiem.
- 5
Powtórz to, co przeceniłeś, i zanotuj, w jakich tematach zwykle się przeceniasz, bo to przekonanie zwykle się powtarza.
Jak robi to StudyPDF
StudyPDF daje ci dane do sprawdzenia własnej oceny. Ocena fiszki jako Jeszcze raz, Trudne, Dobre lub Łatwe to właśnie taka ocena, a wyniki quizu pokazują podział według pojęć, od najsłabszych, więc widzisz, gdzie odczucie rozmija się z wynikiem. Zapytaj Bo, na czym się skupić, a on odczyta twoje opanowanie według pojęć, zamiast zgadywać.
Zobacz też
Wykorzystaj to w swoim własnym kursie
Prześlij swoje wykłady i zapytaj Bo. Odpowiedzi z cytatami, a do tego fiszki, egzaminy i więcej, stworzone z twoich materiałów.
Częste pytania
Czym jest metapamięć w psychologii?
Metapamięć to wiedza o własnej pamięci wraz z jej monitorowaniem i kontrolą: ocena tego, czego się nauczyłeś, przewidywanie, co zapamiętasz, i decydowanie, jak się uczyć. To część metapoznania skierowana na pamięć.
Czym jest iluzja kompetencji?
To fałszywe poczucie, że opanowałeś materiał, bo wydaje się znajomy i łatwy, zwykle po ponownym czytaniu lub zakreślaniu. Poczucie to bierze się z płynności, a nie z umiejętności przywołania. Najszybciej sprawdzisz, czy jest prawdziwe, odpytując się przy zamkniętej książce.