Dobre strategie na egzamin sprowadzają się do trzech rzeczy. Przed egzaminem ćwicz w prawdziwych warunkach, żeby nic nie było nowe. W trakcie przejrzyj cały arkusz, najpierw rozwiąż łatwe zadania i daj każdemu zadaniu tyle czasu, ile jest warte punktów. Po egzaminie przypisz każdy błąd do jego przyczyny, żeby następnym razem poprawić właściwą rzecz. Wiedza liczy się najbardziej, ale te nawyki chronią przed traceniem punktów, które już masz.
Ten poradnik jest dla uczniów i studentów. Idzie w kolejności, w jakiej będzie ci potrzebny: przed, w trakcie, testy wielokrotnego wyboru, pytania otwarte i po.
Ćwicz tak, jak będziesz sprawdzany
Najlepsze przygotowanie to egzamin próbny, który wygląda jak prawdziwy: te same typy zadań, ten sam czas, bez notatek. Sprawdzanie się to nie tylko kontrola. Przypominanie sobie odpowiedzi z pamięci sprawia, że zostają w głowie. Naukowcy nazywają to efektem testowania. Pełny test próbny na czas pokaże ci też, w jakim tempie musisz pracować.
Poznaj format
Zapytaj nauczyciela albo prowadzącego lub sprawdź sylabus:
- Ile jest zadań i jakiego typu?
- Ile masz czasu?
- Czy za złe odpowiedzi odejmowane są punkty? Na studiach to się zdarza, więc sprawdź.
- Czy można używać kalkulatora, tablic albo notatek?
Znając format, możesz zaplanować czas, zanim wejdziesz na salę.
Nie zarywaj nocy
Krótka powtórka wieczorem przed egzaminem jest w porządku. Nauka nowego materiału o północy już nie. Podczas snu mózg utrwala to, czego się nauczyłeś, a zmęczona głowa źle czyta polecenia. Jeśli brakuje ci czasu, zajrzyj do jak uczyć się w noc przed egzaminem.
Spakuj się i zaplanuj poranek
Przygotuj wieczorem długopisy, ołówek, kalkulator z nowymi bateriami, legitymację lub dowód, wodę i zegarek. Zjedz normalne śniadanie. Bądź na miejscu 10 do 15 minut wcześniej, żeby się nie spieszyć, ale nie tak wcześnie, żeby przez pół godziny słuchać paniki innych.
1. Zapisz najważniejsze rzeczy od razu
Gdy tylko możesz pisać, zanotuj wzory, daty, definicje albo skojarzenia, których boisz się zapomnieć. Użyj marginesu albo brudnopisu. Teraz twoja pamięć jest na papierze i nie konkuruje z zadaniami.
2. Przejrzyj cały arkusz
Poświęć minutę lub dwie na przejrzenie wszystkich stron. Zobacz, ile jest zadań, które są warte najwięcej punktów i które wyglądają na łatwe. Unikniesz najgorszej niespodzianki: wysoko punktowanego zadania na ostatniej stronie, gdy zostało pięć minut.
3. Dziel czas według punktów
Prosta zasada: czas idzie za punktami. Jeśli masz 180 minut na 50 punktów, to około 3,5 minuty na punkt, po odjęciu pięciu minut na sprawdzenie na końcu. Zadanie za 4 punkty dostaje więc mniej więcej 14 minut. Zapisz docelową godzinę przy każdej części.
4. Najpierw łatwe zadania
Przejdź arkusz raz i szybko rozwiąż wszystko, co umiesz. Zaznacz to, nad czym siedzisz dłużej niż mniej więcej minutę, i idź dalej. Zabezpieczasz punkty, zyskujesz pewność siebie i zostaje ci czas na trudne zadania.
5. Czytaj każde polecenie dwa razy
Podkreślaj słowa kluczowe. Uważaj na:
- Zaprzeczenia, takie jak "nie", "z wyjątkiem" czy "najmniej".
- Słowa absolutne, takie jak "zawsze", "nigdy" czy "wszystkie".
- Polecenia, takie jak "porównaj", "wyjaśnij", "wymień" czy "oceń", które mówią, jaka odpowiedź daje punkty.
Wiele straconych punktów to błędy w czytaniu, a nie braki w wiedzy.
6. Nie zostawiaj pustych miejsc (chyba że są punkty ujemne)
Na większości egzaminów pusta odpowiedź to zero, a próba może dać coś więcej. Przed oddaniem sprawdź, czy nic nie zostało puste.
7. Odzyskaj spokój
Jeśli czujesz narastającą panikę, odłóż długopis, wdychaj powietrze przez cztery sekundy i wydychaj przez sześć, trzy razy. Potem przejdź do zadania, które umiesz. W jak radzić sobie ze stresem egzaminacyjnym znajdziesz więcej pomysłów. Jeśli dzieje się tak na każdym egzaminie, może to być lęk egzaminacyjny, i warto porozmawiać o tym z psychologiem szkolnym lub uczelnianym.
8. Dobrze wykorzystaj resztę czasu
Najpierw wróć do zaznaczonych zadań, potem sprawdź obliczenia i jednostki, a na końcu, czy każda odpowiedź jest we właściwym miejscu.
Pytania wielokrotnego wyboru nagradzają spokojne podejście:
- Zasłoń odpowiedzi i najpierw odpowiedz w głowie. Potem poszukaj pasującej opcji.
- Przeczytaj wszystkie opcje, nawet jeśli pierwsza wygląda dobrze. Przy "najlepszej odpowiedzi" często są dwie sensowne.
- Skreśl to, co jest wyraźnie błędne. Przejście z czterech opcji do dwóch podwaja szansę przy zgadywaniu.
- Uważaj na opcje ze słowami "zawsze" lub "nigdy". Częściej są błędne niż poprawne, ale nie zawsze.
- Przy "wszystkie powyższe": jeśli wiesz, że dwie opcje są prawdziwe, to mocny kandydat.
- Nie szukaj wzorów w kluczu. Trzy razy C pod rząd nic nie znaczy.
- Jeśli za błędy są punkty ujemne, zgaduj tylko wtedy, gdy wyeliminowałeś co najmniej jedną lub dwie opcje.
Czy warto zmieniać odpowiedź? Badania nad zmienianymi odpowiedziami zwykle pokazują, że zmiany częściej prowadzą od złej odpowiedzi do dobrej niż odwrotnie. Jeśli masz konkretny powód, na przykład źle przeczytałeś pytanie albo inne zadanie coś ci przypomniało, zmień. Z powodu samego przeczucia lepiej nie.
Jak się uczyć do tego formatu, przeczytasz w jak uczyć się do testów wielokrotnego wyboru.
- Zaplanuj, zanim zaczniesz pisać. Dwie, trzy minuty na plan oszczędzają więcej czasu, niż kosztują.
- Odpowiedz na pytanie w pierwszym zdaniu. Sprawdzający szuka twojej głównej myśli na początku.
- Jedna myśl na akapit, z argumentem: fakt, przykład, cytat albo obliczenie.
- W zadaniach z matematyki i przedmiotów ścisłych pokazuj tok rozumowania. Punkty częściowe to prawdziwe punkty.
- Jeśli kończy się czas, zapisz resztę w punktach. Często da się jeszcze coś dostać.
| Rodzaj egzaminu | Najważniejsza strategia |
|---|
| Test wielokrotnego wyboru | Najpierw odpowiedź w głowie, eliminacja, ostrożnie przy punktach ujemnych |
| Krótkie pytania otwarte | Używać pojęć z zajęć, mówić konkretnie |
| Wypracowanie | Dwie minuty planu, teza w pierwszym zdaniu |
| Zadania z przedmiotów ścisłych | Zapisać wzór, pokazać kroki, sprawdzić jednostki |
| Egzamin z otwartymi materiałami | Przygotować spis i zakładki wcześniej, szukanie zabiera za dużo czasu |
| Egzamin ustny | Ćwiczyć odpowiedzi na głos, dopytać, jeśli pytanie jest niejasne |
Sprawdzony egzamin to też najlepszy materiał przed następnym. Kiedy go dostaniesz:
- Przejrzyj każdy stracony punkt.
- Przypisz każdy błąd do kategorii: nie wiedziałem, źle przeczytałem, zabrakło czasu albo nieuwaga.
- Usuń przyczynę. Braki w wiedzy wymagają więcej nauki z tego tematu. Błędy w czytaniu wymagają nawyku podkreślania. Problemy z czasem wymagają ćwiczeń na czas. Nieuwaga wymaga stałego sprawdzania.
- Zamień błędne pytania w fiszki albo pytania do quizu i powtórz je przed egzaminem końcowym.
Jeśli ten sam rodzaj błędu widzisz na dwóch egzaminach, nad nim pracuj w pierwszej kolejności.
StudyPDF to sposób na realistyczne ćwiczenia z własnych materiałów. Wgraj slajdy z wykładu, notatki albo teksty, a może zbudować z nich egzamin próbny z sekcjami i opcjonalnym limitem czasu. Wyniki widzisz dopiero po oddaniu, jak na prawdziwym egzaminie, a potem dostajesz raport z wynikami dla każdej sekcji.
Każda odpowiedź aktualizuje twoją znajomość poszczególnych tematów, więc widzisz, w czym ciągle się mylisz, i możesz nakierować następny quiz właśnie na te słabe punkty. W zakładce Plan możesz też wpisać datę egzaminu i dostać sesje powtórek z datami aż do tego dnia. Darmowy plan wystarcza na około cztery materiały tygodniowo. Spróbuj zrobić egzamin próbny ze swoich notatek. To uzupełnienie oficjalnych arkuszy, a nie ich zamiennik.
Jakie są najlepsze strategie na egzamin?
Przejrzyj najpierw cały arkusz, dziel czas według punktów, zacznij od łatwych zadań, czytaj każde polecenie dwa razy i nie zostawiaj pustych miejsc, chyba że są punkty ujemne. Przed egzaminem rób egzaminy próbne na czas.
Jak zdać egzamin, do którego się nie uczyłem?
Znajdź zadania, które umiesz rozwiązać, i zrób je najpierw, w testach eliminuj błędne odpowiedzi, a przy każdym pytaniu otwartym napisz cokolwiek. Potem lepiej zaplanuj naukę na następny raz. Żadna strategia nie zastąpi wiedzy.
Czy trzymać się pierwszej odpowiedzi?
Tylko jeśli nie masz nowego powodu, żeby ją zmienić. Badania nad zmienianymi odpowiedziami sugerują, że zmiany z konkretnego powodu częściej poprawiają błąd, niż psują dobrą odpowiedź.
Co zrobić, żeby na egzaminie nie zabrakło mi czasu?
Przed startem podziel czas według punktów, zapisz docelowe godziny przy każdej części, pomijaj to, na czym się zacinasz, i ćwicz w domu z minutnikiem.
